ตอบทุกคำถามเรื่องการปั๊มนม

  ทำไมถึงต้องปั๊มนม 

คุณภาพของ เครื่องปั๊มนม เป็นสิ่งสำคัญมาก  

เครื่องปั๊มนม ที่มีคุณภาพดีจะช่วยให้การปั๊มได้ง่ายและสะดวก นุ่มนวลและไม่เจ็บ เครื่องปั๊มนมคุณภาพต่ำจะทำให้การปั๊มนมเป็นเรื่องยากและปั๊มไม่ออก  ก่อนจะเลือกซื้อเครื่องปั๊มนม ควรสอบถามจากผู้ที่มีประสบการณ์ที่ถูกต้องคือ ผู้ที่เคยใช้เครื่องปั๊มนมมาก่อน และสามารถเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ได้สำเร็จ  การถามผิดคนอาจทำให้ได้คำตอบที่ไม่ช่วยในการตัดสินใจที่ดี เช่น บางคนซื้อเครื่องปั๊มนมคุณภาพดีมาใช้ แต่ไม่มีความรู้ในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ใช้เครื่องปั๊มนมไม่ถูกวิธี ก็จะล้มเหลวและบอกว่าเครื่องปั๊มนมนั้นไม่ดี  ควรสอบถามจากผู้มีประสบการณ์หลายๆ คน และเลือกใช้เครื่องปั๊มนมให้ตรงกับวัตถุประสงค์และความจำเป็นในการใช้ของตนเอง    

เครื่องปั๊มนม แบบไฟฟ้า หรือแบบใช้มือ แบบไหนดีกว่ากัน
 
ขึ้นอยู่กับวัตถุประสงค์ในการใช้  ถ้าคุณแม่ต้องทำงานประจำและจำเป็นต้องปั๊มบ่อยๆ ทุกวัน แบบไฟฟ้า ก็จะสะดวกและรวดเร็วกว่า แต่ถ้าคุณแม่ไม่ต้องทำงานประจำ  ใช้ปั๊มเป็นครั้งคราว ก็สามารถเลือกใช้แบบธรรมดาได้ เพราะราคาถูกกว่ามาก   

อย่างไรก็ตาม  ในขณะนี้มี เครื่องปั๊มนมไฟฟ้า หลายยี่ห้อตามห้างสรรพสินค้าซึ่งจำหน่ายในราคา 2-3,000 บ. เมื่อเปรียบเทียบกับ แบบใช้มือของยี่ห้อดีๆ ซึ่งราคาพอๆ กันนั้น  แบบใช้มือของยี่ห้อดีๆ จะมีคุณภาพดีกว่ามากๆ  และสามารถปั๊มนมได้ง่ายกว่าแบบไฟฟ้าเหล่านั้น  

*** อย่าเลือกซื้อ เครื่องปั๊มนม ยี่ห้อที่ผลิตและจำหน่ายโดยผู้ผลิตสินค้าประเภทอื่นๆ เป็นหลัก โดยเฉพาะ ขวดนมสารพัดรุ่น จุกนมหลายแบบ ของเล่น ฯลฯ เพราะนอกจากผู้ผลิตเหล่านั้น จะไม่มีความเชี่ยวชาญและเทคโนโลยีในการผลิตเครื่องปั๊มนมคุณภาพดีแล้ว  บางบริษัทยังเจตนาผลิตที่ปั๊มนมไม่มีคุณภาพมาจำหน่าย เพื่อที่คุณแม่ที่ซื้อไปแล้ว จะได้ปั๊มนมไม่ออก และเข้าใจว่าตนเอง ไม่มีน้ำนม  และหันไปเลี้ยงลูกด้วยนมขวดแทน  เพราะบริษัทเหล่านั้นสามารถทำกำไรได้มากกว่าจากการขายขวดนม จุกนม และอุปกรณ์ต่างๆ  

ทำไมปั๊มนมไม่ออก   

การปั๊มนม เป็น ทักษะที่ต้องอาศัยการเรียนรู้และฝึกฝน ไม่ต่างกับการหัดขับรถหรือทำกับข้าว ในครั้งแรกของการปั๊ม คุณแม่อาจจะได้น้ำนมแค่ติดก้นขวด  เมื่อปั๊มบ่อยๆ ทุกวัน จะสามารถเรียนรู้กลไกการหลั่งน้ำนม (Let Down Reflex) ของตนเอง  และจะปั๊มได้ง่ายและมีปริมาณมากขึ้นในที่สุด     

ควรจะปั๊มนมได้ครั้งละกี่ออนซ์   

การปั๊มนมได้กี่ออนซ์นั้นไม่ใช่ข้อพิสูจน์ว่า คุณแม่มีนมพอสำหรับลูกหรือไม่  เนื่องจากปริมาณน้ำนมที่ปั๊มได้นั้น ขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่าง  เช่น เพิ่งจะเริ่มปั๊ม หรือปั๊มมานานแล้ว  อายุของลูก ระยะเวลาในการปั๊ม  คุณภาพของ เครื่องปั๊มนม ที่ใช้อยู่  จำนวนครั้งของการปั๊มในแต่ละวัน  ระยะเวลาที่เริ่มปั๊มครั้งแรกนับจากลูกเกิด ฯลฯ  ปัจจัยเหล่านี้ล้วนมีผลกับปริมาณน้ำนมที่ปั๊มได้ในแต่ละคน  ไม่ควรเปรียบเทียบกับคนอื่น แล้วก็คิดเอาเองว่าเรามีนมไม่พอ  หากต้องการปั๊มนมให้ได้ปริมาณมากพอสำหรับลูก  ต้องใช้ เครื่องปั๊มนม ให้ถูกวิธี  

ควรใช้เวลาในการปั๊มนานแค่ไหน   

ถ้าปั๊มได้ถูกวิธีและชำนาญแล้ว การปั๊มนมแต่ละข้างอาจจะใช้เวลาเพียง 10 นาทีต่อข้าง หรือพร้อมกันสองข้างหากเป็นแบบปั๊มคู่  แต่โดยทั่วไปสำหรับผู้ที่เพิ่งเริ่มปั๊ม  และยังไม่รู้จักกลไกการหลั่งน้ำนมของตนเอง  ควรจะใช้เวลาในการปั๊มอย่างน้อย 15 นาที ต่อข้าง  

ปั๊มคู่ดีกว่าปั๊มเดี่ยวอย่างไร  

สำหรับผู้ที่มีปัญหาเรื่องปริมาณน้ำนมน้อย และมีเวลาจำกัดในการปั๊มนมแต่ละครั้ง  การใช้เครื่องปั๊มนมแบบปั๊มคู่ จะช่วยกระตุ้นการสร้างน้ำนมได้ดีกว่า และช่วยประหยัดเวลาในการปั๊ม  แต่หากคุณแม่ไม่มีปัญหาเรื่องปริมาณน้ำนมและเวลาในการปั๊ม  การใช้ปั๊มเดี่ยวก็เพียงพอ  

เครื่องปั๊มนม ช่วยเพิ่มปริมาณการผลิตน้ำนมได้อย่างไร  

โดยปกติแล้ว  วิธีเพิ่มปริมาณน้ำนมที่ดีที่สุดก็คือ การให้ลูกดูดนมแม่อย่างถูกวิธีบ่อยๆ  โดยการดูดของลูกจะต้องเป็นการดูดอย่างมีประสิทธิภาพ  คือ ดูดแล้วต้องได้น้ำนม  ไม่ใช่แค่การอมหัวนมแม่เป็นเวลานานๆ เท่านั้น  ลูกอาจจะดูดนมแม่ทั้งวันๆ ละ 10-12 ครั้ง ครั้งละ 10-20 นาที แต่ถ้าการดูดนั้นผิดวิธี ก็จะไม่ช่วยให้ร่างกายแม่ผลิตน้ำนมได้เพียงพอต่อความต้องการ  

การใช้ เครื่องปั๊มนม คุณภาพดี ซึ่งมีประสิทธภาพการดูดใกล้เคียงกับทารก  จะช่วยปั๊มน้ำนมออกมาได้มากขึ้น  และยิ่งสามารถปั๊มน้ำนมออกมาได้มากเท่าไหร่  ร่างกายก็จะสามารถผลิตน้ำนมได้มากขึ้นเท่านั้น   

เครื่องปั๊มนมทำให้นมแห้งจริงหรือ   

ไม่จริง  การใช้เครื่องปั๊มนมไม่ได้ทำให้น้ำนมแห้ง  แต่การใช้เครื่องปั๊มนม คุณภาพไม่ดี  จะทำให้ไม่สามารถปั๊มนมออกมาได้  และเมื่อไม่สามารถนำน้ำนมออกมาจากร่างกายได้อย่างสม่ำเสมอ  ร่างกายก็จะผลิตน้ำนมน้อยลงเรื่อยๆ  และแห้งไปในที่สุด   

ในทางตรงกันข้าม  ถ้าให้ลูกดูดอย่างสม่ำเสมอ  หรือใช้เครื่องปั๊มนมคุณภาพดีแทนการดูดของลูกในช่วงที่คุณแม่ไปทำงาน  คุณแม่ก็จะมีน้ำนมเพียงพอสำหรับลูกไปเรื่อยๆ นานเท่าที่ต้องการ  

ทำไมปั๊มนมได้น้อยลง  

เป็นเรื่องปกติที่จะรู้สึกว่าหน้าอกเริ่มจะไม่คัดตึง นิ่ม เหลว เหมือนไม่มีน้ำนม เมื่อเวลาผ่านไป 6-12 สัปดาห์หลังคลอด  หลังจากสัปดาห์แรกๆ (6-12 สัปดาห์ หรือนานกว่านี้ ขึ้นอยู่กับแต่ละคน) ผ่านพ้นไป คุณแม่จำนวนมากรู้สึกวิตกกังวลเป็นอย่างยิ่งเกี่ยวกับปริมาณน้ำนมของตน เมื่อสังเกตเห็นว่า นมที่เคยปั๊มได้มีปริมาณลดลง หรือรู้สึกว่าหน้าอกนิ่ม เหลว ไม่คัดตึง สิ่งเหล่านี้เป็นเรื่องปกติ แม้ว่าบางครั้งอาจจะรู้สึกคัดตึงบ้าง ถ้าเว้นช่วงการให้ลูกดูด หรือปั๊มนานกว่าปกติ  

ความรู้สึกว่าหน้าอกคัดตึง เต็มไปด้วยน้ำนม ในช่วงสัปดาห์แรกๆ นั้นไม่ใช่เรื่องปกติ ตลอดช่วงระยะเวลาของการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่  แต่เป็นสิ่งที่เกิดขึ้นในช่วงแรกที่ร่างกายของแม่ยังไม่สามารถปรับตัวให้รับรู้กับปริมาณความต้องการน้ำนมของลูกได้   

ในช่วงเวลาหนึ่ง โดยปกติจะอยู่ระหว่าง 6-12 สัปดาห์ (อาจจะนานกว่านี้ สำหรับบางคนที่มีนมเยอะมากๆ)ปริมาณการผลิตน้ำนมจะปรับเข้าที่ จะรู้สึกว่าหน้าอกคัดน้อยลง นิ่มเหลว เหมือนไม่มีน้ำนม ไม่มีการไหลซึม ไม่รู้สึกถึง let-down และถ้าปั๊ม ก็จะได้ปริมาณน้อยลงกว่าเดิม   

สิ่งเหล่านี้ไม่ได้หมายความว่าร่างกายผลิตน้ำนมน้อยลง  แต่เป็นสิ่งที่บอกว่า ร่างกายสามารถรับรู้แล้วว่าปริมาณน้ำนมเท่าใดจึงจะพอดีกับความต้องการ ไม่จำเป็นต้องผลิตให้มากเกินไปอีกต่อไป  

ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอาจจะเป็นแบบค่อยเป็นค่อยไป หรือเกิดขึ้นอย่างทันทีทันใดก็ได้ แตกต่างกันไปในแต่ละคน  มีคุณแม่จำนวนมากที่ไม่ค่อยรับรู้ถึงความเปลี่ยนแปลงที่เป็นเรื่องปกตินี้  เพราะส่วนใหญ่มักจะหยุดเลี้ยงลูกด้วยนมตนเองไปก่อนหน้านี้แล้ว ทำให้ไม่เคยรับรู้ถึงความเปลี่ยนแปลงนี้ (หรือบางทีก็เข้าใจผิดๆ ว่าความเปลี่ยนแปลงนี้เป็นสัญญาณบอกว่านมกำลังจะแห้ง ทำให้เลิกให้นมแม่ แล้วไปให้นมผสมแทน)   

หมายเหตุ  :  

เครื่องปั๊มนมที่ดีจะต้องมีแรงดูด (Suction Strength) อย่างน้อย 200 มม.ปรอท จังหวะในการดูดอย่างน้อย 40-60 รอบต่อนาที จึงจะใกล้เคียงการดูดของทารก  

ในช่วง 6-12 สัปดาห์แรก ถ้าการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่เป็นไปด้วยดี ร่างกายมักจะผลิตน้ำนมได้เกินกว่าความต้องการของทารก การปั๊มนมในช่วงนี้จะค่อนข้างง่าย และได้ปริมาณมาก  แม้ว่าจะใช้เครื่องปั๊มนมที่มีจังหวะในการดูดต่ำกว่า 40 ครั้งต่อนาทีก็ใช้ได้  แต่เมื่อร่างกายเริ่มปรับตัวแล้ว เครื่องปั๊มนมที่มีจังหวะการดูดต่ำกว่า 40 ครั้งต่อนาที จะทำให้ปั๊มนมไม่ออก  ดังนั้นถ้าจำเป็นต้องปั๊มนมนานกว่า 4 เดือนขึ้นไป ควรเลือกซื้อเครื่องปั๊มนม ที่มีจังหวะในการดูดมากกว่า 40 ครั้งต่อนาทีขึ้นไป 

ข้อมูลจาก www.breastfeedingthai.com